Psychotherapie is een bewezen effectieve behandelmethode voor diverse psychische problemen. Met name wanneer er meer structurele persoonlijkheidsproblemen bestaan die de klachten doen ontstaan, in stand houden of verergeren kan het belangrijk zijn om niet te kiezen voor een symptoomgerichte behandeling maar meer voor een behandeling gericht op de onderliggende persoonlijkheidsstructuur.
Zie ook de richtlijn persoonlijkheidsstoornissen:
Psychotherapie bij persoonlijkheidsstoornissen – Richtlijn – Richtlijnendatabase
Vanuit een psychoanalytisch referentiekader zijn er verschillende behandelmethoden ontwikkeld die verschillen in intensiteit, duur, doelstellingen, therapeutische setting en techniek.
Psychotherapie is meestal 1-2 keer per week en kan een aantal maanden tot een aantal jaren in beslag nemen, afhankelijk van de ernst van de problematiek en de behandelvraag en de motivatie van de patiënt.
In een psychotherapie ……….(onder constructie).
De psychotherapie kan variëren van steunend/structurerend tot inzichtgevend, al naar gelang de ernst van de symptomen en de gevolgen daarvan en wat iemand op een bepaald moment aankan.
Als psychotherapie niet voldoende helpt kan de behandeling overgaan in een psychoanalyse. In sommige gevallen zal meteen voor een psychoanalyse worden gekozen omdat een diepgaandere aanpak nodig is vanwege problemen die diepgeworteld en breed vertakt zijn en een behandeling gericht op structurele persoonlijkheidsverandering nodig is.
Hieronder een overzicht met globaal de voornaamste kenmerken van een psychotherapie op analytische grondslag en een psychoanalyse.
psychoanalytische psychotherapie | psychoanalyse | |
frequentie | Meestal 1-2 keer per week | Meestal 4-5 keer per week |
duur | Kortdurend (enkele maanden) tot langdurend (jaren) | Langdurend, vaak meerdere jaren |
doelstellingen | Symptoomreductie, verbeteren van interpersoonlijke relaties, vergroten van inzicht in gedragspatronen en gevoelens | Diepgaand inzicht in onbewuste processen en conflicten, herstructurering van de persoonlijkheid |
focus | Actuele problemen, aanleren van copingmechanismen | Verkennen van het onbewuste, vroege jeugdherinneringen, dromen |
therapeutische relatie | Belangrijk, maar minder intens; actieve rol van de therapeut | Zeer intens en centraal; neutrale positie van de analyticus |
technieken | Vrije associatie, feedback en interpretaties, gedragstherapie-elementen, ondersteunende therapieën | Vrije associatie, droomanalyse, analyse van overdracht en tegenoverdracht |
setting | Zitpositie, therapeut en patiënt tegenover elkaar | Divan, analysant ligt, analyticus buiten gezichtsveld |
positionering | Meer dialoog en interactie | Opstelling bevordert vrije associatie en toegang tot het onbewuste |
toegankelijkheid | Breder toegankelijk qua tijd en kosten | Minder toegankelijk vanwege tijds- en kostenoverwegingen |